Verkeersmodel Schiphol Airside

20 november 2020

In opdracht van Luchthaven Schiphol heeft Goudappel in 2019 een verkeersmodel ontwikkeld voor het weggebonden verkeer op de Airside van Schiphol. Airside is het gebied achter de security waar de vliegtuigen geparkeerd staan en een divers scala aan voertuigen rond rijdt om onder meer bagage van het vliegtuig naar de terminal te vervoeren en het vliegtuig te voorzien van nieuwe maaltijden, brandstof en schoonmaak. Met het verkeersmodel kunnen toekomstige situaties worden doorgerekend om inzicht te krijgen in de verkeerseffecten op de operatie die hier plaatsvindt.

“Betrouwbare doorlooptijden zijn namelijk cruciaal voor luchtvaartmaatschappijen om hun vliegtuigen op tijd weer ‘omgekeerd’ te hebben, en cruciaal om luchtvaartreizigers een comfortabele en snelle reis te bieden,” weet adviseur Marco de Baat. “Bovendien vinden er hier de komende jaren diverse grote veranderingen plaats die impact hebben op het verkeerssysteem. Zo wordt momenteel gewerkt aan de nieuwe A-pier, en worden in de komende jaren ook een nieuwe terminal en een vliegtuigviaduct over de A4 gebouwd.”

Figuur: Impressie van het verkeersmodel Schiphol Airside

 Schaarse ruimte

Schiphol is de afgelopen jaren hard gegroeid en die groei is ook te merken aan Airside. De ruimte is schaars en de druk neemt toe. Er is daarom steeds meer behoefte aan kwantitatief inzicht in de effecten van toekomstige ontwikkelingen op de operatie aan Airside. Het maatwerk activity-based verkeersmodel dat Goudappel heeft ontwikkeld is daarvoor het uitgekiende instrument om dergelijke inzichten te krijgen, en te beoordelen of de verkeerssituatie bij toekomstige ontwikkelingen nog voldoet aan de hoge standaarden van Schiphol, waar korte omlooptijden van vliegtuigen belangrijk zijn. Marco de Baat: “Met het model kan vroegtijdig en op voorhand een goede inschatting gemaakt worden van de verkeerseffecten, en kunnen plannen en ontwerpen aangepast en geoptimaliseerd worden. Met het door ons ontwikkelde verkeersmodel kunnen wij de luchthaven kwantitatief inzicht geven in deze effecten, om zo aan hun doelstelling te werken om een hoogwaardige luchthaven te zijn en te blijven.”

Figuur: Impressie van het verkeersmodel Schiphol Airside

‘Af te handelen’

Een groot deel van de verplaatsingen op Airside is gerelateerd aan de afhandeling van vliegtuigen. Een belangrijke input voor het verkeersmodel is dan ook het vluchtschema, waarin wordt gespecificeerd waar en hoe laat een vliegtuig aankomt en weer vertrekt. In de periode dat een vliegtuig geparkeerd staat op Schiphol zijn allerlei services nodig om het vliegtuig ‘af te handelen’, zodat het daarna weer snel de lucht in kan op weg naar de volgende bestemming. In het verkeersmodel wordt voor iedere vliegtuigafhandeling bepaald welke voertuigen nodig zijn, hoe laat deze nodig zijn, en waar deze vandaan komen of naartoe rijden. Doordat een groot deel van het verkeer gerelateerd is aan de vliegtuigafhandeling, kan een extrapolatie gemaakt worden naar een toekomstscenario, waarin mogelijk meer en/of andere vliegtuigtypen worden afgehandeld. Want een groot vliegtuig dat een intercontinentale vlucht gaat maken heeft andere services nodig dan een kleiner vliegtuig dat binnen Europe korte vluchten maakt.

“Het verkeersmodel voor Schiphol Airside is een compleet maatwerk activity-based verkeersmodel wat, zover wij weten uniek is in de wereld,” zegt Marco de Baat. “Voor dit verkeersmodel maken we gebruik van het softwarepakket OmniTrans om prognoses te maken van het toekomstige verkeer, en van de simulatiesoftware VISSIM om te beoordelen of de toekomstige verkeerssituatie acceptabel is en of er nog optimalisaties mogelijk zijn.”

Voor de bouw van het verkeersmodel is een uitvoerig proces doorlopen met luchthaven Schiphol en tal van stakeholders die op de Airside actief zijn. Tijdens een drukke maatgevende zomerweek zijn met camera’s verkeerstellingen uitgevoerd op Airside. Deze tellingen zijn gebruikt om het verkeersmodel te kalibreren en te valideren.

Het verkeersmodel is gekalibreerd op verkeerstellingen van de daadwerkelijke situatie

 

Opdrachtgever: Luchthaven Schiphol
Jaar: 2019