Jaarrapportage deelmobiliteit biedt Rotterdam scherp zicht op groei en knelpunten

Actualisatie van beleid bij snelgroeiende mobiliteitsmarkt 

Rotterdam staat voor grote ruimtelijke en maatschappelijke opgaven: verdichting, duurzaamheid, bereikbaarheid en leefbaarheid vragen om slimme mobiliteitskeuzes. In de Rotterdamse MobiliteitsAanpak (RMA) kiest de gemeente voor het omkeren van de mobiliteitspiramide: ruimte en prioriteit voor duurzame, schone vervoerswijzen. Deelmobiliteit is daarbij een belangrijk onderdeel naast lopen, fietsen en ov.  

Rotterdam geldt al jaren als één van de meest actieve gemeenten op het gebied van deelmobiliteit. Zo was het in 2020 de eerste gemeente in Nederland die een vergunningenstelsel voor deeltweewielers invoerde. Door snelle groei en datagedreven sturing voldeed het bestaande beleid echter niet langer. Er was behoefte aan een actuele stand-van-zaken én concrete handvatten voor actualisatie van beleid en uitvoering. 

Inzicht in gebruik, spreiding en parkeer- en beheerdruk 

Goudappel stelde een uitgebreide jaarrapportage op die inzicht biedt in de ontwikkeling van deelmobiliteit in 2021 en 2022. De rapportage richt zich op: 

• Het gebruik van deelvoertuigen (ritkenmerken, doelgroepen, type voertuig);
• De spreiding over de stad (welke wijken hebben aanbod, waar vindt groei plaats);
• En de mate van parkeer- en beheerdruk in de openbare ruimte (meldingen en gebruiksdruk per voertuigtype). 

De inzichten zijn gebaseerd op data van aanbieders, gemeentelijke informatie en interviews met marktpartijen. Daarnaast zijn de cijfers gekoppeld aan beleidsdoelstellingen en geanalyseerd in een SWOT-analyse, die tijdens een werksessie is uitgevoerd met betrokkenen binnen de gemeente. 

Resultaten: sterk groeiende markt, met duidelijke kansen en aandachtspunten 

De rapportage laat zien dat het gebruik van deelmobiliteit sterk is toegenomen, met name bij deeltweewielers. Het aantal verhuringen van deelscooters steeg fors, al is verdere groei door gemeentelijke plafonds voorlopig niet mogelijk. Bij deelfietsen is die ruimte er nog wel. De ritten zijn seizoensgevoelig en concentreren zich op reizen van en naar het centrum; verplaatsingen tussen wijken onderling komen minder vaak voor. 

De overlastmeldingen nemen toe naarmate het aanbod groeit. Dit stelt de gemeente voor een dilemma: groei leidt tot meer gebruik, maar ook tot meer klachten. De rapportage laat zien dat spreiding en gefaseerde uitrol mogelijk kunnen zorgen voor groei zónder extra overlast. 

Ook het gebruik van deelauto’s is toegenomen: het aantal deelauto’s is in twee jaar tijd meer dan verdubbeld, vooral via peer-to-peer platforms. Toch is het aandeel nog klein: 0,6% van het wagenpark in Rotterdam betreft deelauto’s. De spreiding is ongelijk: centrum- en noordelijke wijken lopen voorop, Rotterdam-Zuid blijft achter. Uit interviews blijkt dat deelauto’s momenteel vooral door jonge, hoogopgeleide inwoners zonder kinderen worden gebruikt. 

De rapportage laat zien dat de beleidsdoelstellingen nog niet allemaal worden gehaald, maar dat de ontwikkelingen de goede kant op bewegen met het oog op het ijkmoment van 2025. 

Actualiseer beleid en benut koppelkansen 

De conclusies uit de rapportage benadrukken de noodzaak tot beleidsactualisatie. De huidige koers, indicatoren en regelgeving sluiten onvoldoende aan op de snelle praktijkontwikkeling. De rapportage vormt daarom een belangrijk startpunt voor de nieuwe beleidsnota en uitvoeringsstrategie deelvervoer in Rotterdam. Ook zijn koppelkansen in beeld gebracht met andere beleidsthema’s, zoals mobiliteitshubs, MaaS en smart mobility. 

De rapportage heeft geleid tot een evenwichtige set van actievoorstellen, gebaseerd op data-analyse, beleidskoppeling en SWOT-resultaten. Hiermee beschikt de gemeente over concrete bouwstenen om de mobiliteitstransitie verder vorm te geven, met deelmobiliteit als volwaardige schakel in het bredere mobiliteitssysteem. 

Stuur op feiten in een snel veranderende markt 

Met deze jaarrapportage laat Goudappel zien hoe inzicht, data en beleid met elkaar verbonden kunnen worden in een dynamisch speelveld. Door ontwikkelingen helder te duiden en de juiste verbanden te leggen, helpt Goudappel gemeenten zoals Rotterdam om toekomstgericht beleid te voeren op deelmobiliteit; gericht op groei, kwaliteit én draagvlak. 

Opdrachtgever: Gemeente Rotterdam 

Jaar: 2023