NEN 2443:2013: richtlijn voor ontwerpen parkeervoorzieningen

NEN 2443:2013: ‘Parkeren en stallen van personenauto’s op terreinen en in garages’ is de Nederlandse ontwerprichtlijn voor het ontwerp van parkeervoorzieningen (parkeergarages en parkeerterreinen). NEN 2443 biedt een goede basis om de gebruikskwaliteit voor toekomstige gebruikers te waarborgen, maar dat alleen is niet voldoende. Naast de eisen uit NEN 2443 is verkeerskundige kennis over de interpretatie en toepassing onmisbaar. Goudappel biedt verkeerskundig advies op operationeel, tactisch en strategisch niveau, zodat een parkeervoorziening niet alleen voldoet aan de NEN 2443, maar ook optimaal bruikbaar is.

Wat is NEN 2443?

NEN 2443 is de kwaliteitsnorm vanuit de parkeersector, opgesteld vanuit NEN (Stichting Koninklijk Nederlands Normalisatie Instituut, de organisatie die normen beheert en ontwikkelt). In deze norm staan functionele eisen, prestatie-eisen en aanbevelingen voor het ontwerpen van drie typen parkeervoorzieningen: openbaar, niet-openbaar en stalling.

Is NEN 2443 verplicht?

Nee, een parkeervoorziening hoeft volgens het ‘Besluit bouwwerken leefomgeving’ wettelijk gezien niet te voldoen aan NEN 2443. Wel kunnen gemeenten in hun parkeerbeleid (lokale wet- en regelgeving) eisen dat aan NEN 2443 wordt voldaan. Ook kunnen partijen zoals ontwikkelaars, beleggers en bouwbedrijven onderling contractueel vastleggen dat een te realiseren parkeervoorziening moet voldoen aan deze norm om een minimale gebruikskwaliteit waarborgen. Goudappel kan het ontwerp/model van een parkeervoorziening toetsen aan NEN 2443 (zowel in 2D als in het 3D BIM proces).

Wat als een parkeervoorziening niet voldoet aan NEN 2443?

Als een (onderdeel van een) parkeervoorziening niet voldoet aan NEN 2443, wil dat niet zeggen dat deze niet bruikbaar is. NEN 2443 dient als kwaliteitsborging, niet als minimale maatvoeringseisen. Anderzijds kan het voorkomen dat een aspect dat voldoet aan de norm niet optimaal bruikbaar is.

Om een ontwerp goed te beoordelen is verkeerskundige kennis onmisbaar. Goudappel kent de inhoud van NEN 2443. Sterker nog, we hebben samen met andere partijen uit de branche meegeschreven aan de inhoud van de norm. We kennen dus de inhoudelijke eisen en weten deze zo te interpreteren en toe te passen dat het bij het beoogde gebruik past. We richten ons daarbij op alle verkeerskundige aspecten van parkeervoorzieningen. Door de NEN 2443:2013 als basis te combineren met onze kennis en expertise, werken wij aan zo gunstig mogelijk ontworpen parkeervoorzieningen.

Van toetsing tot advies: Goudappel kijkt verder

Goudappel wordt vaak gevraagd om ontwerpen voor parkeergarages te toetsen. Met name in opdracht van ontwikkelaars die willen weten of de parkeergarage die door een architect wordt ontworpen, voldoet aan de NEN 2443. Dat kan gaan om een toetsing in het schetsontwerp, het voorlopig ontwerp of zelfs het definitief ontwerp.

Naast deze toetsing kunnen wij ook verkeerskundige input geven aan het ontwerpteam tijdens verschillende ontwerpfases. Door al in een vroeg stadium mee te kijken, kunnen we adviseren over onder meer de indeling van parkeervakken, rijbanen, hellingbanen en de routing in de garage. Daarmee leveren we ook een bijdrage aan het ontwerp van parkeervoorzieningen, zodat deze niet alleen voldoen aan NEN 2443, maar ook goed bruikbaar zijn in de praktijk.

Welke onderdelen beoordelen we bij een NEN 2443 toets?

Bij een NEN 2443-toets controleren we of de ontwerptekeningen van de parkeervoorziening op de volgende onderdelen voldoen aan NEN 2443:2013:

Maatvoering van de parkeervakken i.c.m. de parkeerwegen;
Maatvoering van de rijbanen en bochten;
Routering;
Maatvoering van de hellingbanen;
Vrije hoogte;
Vormgeving/maatvoering van de in-/uitgangspartij, inclusief benodigde opstelruimte;
Aansluiting op de openbare weg.

Resultaat van toetsing aan NEN 2443: deskundig en onafhankelijk oordeel

Een toetsing door Goudappel geeft een deskundig en onafhankelijk oordeel over het ontwerp voor een parkeervoorziening. Ook kijken we breder dan de strikte eisen uit NEN 2443, denk aan:

Bruikbaarheid en optimalisaties: als een parkeervak niet voldoet aan deze NEN-norm, betekent dat niet dat het vak niet bruikbaar is. Wij kijken of de situatie aangepast kan worden zodat het wel voldoet. Zo niet, dan beoordelen we de bruikbaarheid: hoe groter de afwijking vanuit de norm, hoe groter de effecten op de gebruikskwaliteit zullen zijn.
Advies in alle ontwerpfases: hoe vroeger wij in het ontwerpproces betrokken worden, hoe groter de kans op een optimaal bruikbare parkeervoorziening. Aan het begin van het ontwerpproces zijn er vaak betere mogelijkheden om de gewenste aanpassingen nog door te voeren in het ontwerp. Onze adviseurs zoeken daarbij altijd naar de optimale balans: hoe realiseer je zoveel mogelijk parkeerplaatsen met een zo hoog mogelijke gebruikskwaliteit?

Lees meer over het effect van stedelijke ontwikkeling op parkeervoorzieningen

Toetsing aan NEN 2443 in de praktijk: meer dan het ‘halen van een bocht’

We zien vaak dat bochten knelpunten zijn in ontworpen parkeervoorzieningen, met name bij smallere rijbanen. Het gevolg daarvan is:

Verminderde doorstroom: men moet de bocht met een lagere snelheid nemen.
Schade: men schampt de constructie met het voertuig.
Niet-haalbare bochten: we zien ontwerpen voorbijkomen waarbij de bochten niet eens gemaakt kunnen worden.

De eisen voor bochten zoals opgenomen in NEN 2443:2013 zijn niet eenduidig en niet consistent. Daarom toetsen wij bochten met het door Goudappel ontwikkelde rijcurvesimulatieprogramma CURSIM. We maken inzichtelijk hoe het voertuig de manoeuvre in de praktijk zal maken. Naast de baanbeschrijving hanteren wij een speling tot obstakels die is afgestemd op de beoogde groep gebruikers.