Slimmer sturen op flex-ov in Fryslân

Provincie zoekt inzicht in effectiviteit van flexibel openbaar vervoer

Flex-ov is al jarenlang een essentieel onderdeel van het Friese ov-aanbod. Met name in dunbevolkte gebieden biedt ‘De Opstapper’ uitkomst waar vaste buslijnen niet rendabel zijn. In voorbereiding op de nieuwe ov-concessie wilde Provincie Fryslân weten: werkt het systeem zoals bedoeld, en kan het slimmer worden ingericht? Deze vragen vormden de aanleiding voor het onderzoek dat Goudappel uitvoerde. De analyse is door de provincie toegevoegd aan de aanbestedingsstukken voor de inschrijvende vervoerders. 

Ritdata als basis voor scherpe analyse

Goudappel analyseerde geanonimiseerde ritbestanden van vervoerders om inzicht te krijgen in het gebruik van flex-ov. De analyse richtte zich op:

• Gebruikspatronen per gebied, dag en tijdstip;
• De combinatiegraad van ritten en overlap met reguliere buslijnen;
• Gebruik per periode van de dag en no-showpercentages.

De analyse liet zien dat in sommige gebieden flex-ov en bus naast elkaar opereerden zonder duidelijke meerwaarde. In andere regio’s bleek het gebruik van flex-ov juist zo hoog dat een vaste lijn passender zou zijn.

Flex-ov beter afgestemd op behoefte

De provincie kreeg dankzij deze analyse scherp inzicht in hoe het flex-ov systeem functioneert. Dit leidde tot een herinrichting van het aanbod: onbedoelde overlap met reguliere buslijnen werd opgemerkt en in intensief gebruikte gebieden wordt nu gekeken naar de inzet van vaste lijnen. Het flexaanbod sluit beter aan op de daadwerkelijke vraag van reizigers.

Goudappel brengt flexibiliteit én doelmatigheid samen

Deze casus laat zien hoe ritdata onmisbaar zijn bij het onderbouwen van keuzes in mobiliteitsbeleid. Door flex-ov niet geïsoleerd te bekijken, maar in samenhang met reguliere buslijnen én doelgroepenvervoer, ontstaan kansen voor een integrale benadering van publieke mobiliteit. Die benadering maakt het mogelijk om maatwerk te leveren per regio en reizigerstype, en tegelijkertijd efficiënter met middelen om te gaan. Precies daar ligt de meerwaarde van de aanpak van Goudappel.

Opdrachtgever: Provincie Fryslân
Jaar: 2023