De effecten van smart mobility in beeld voor het ministerie van Infrastructuur & Waterstaat

verkeer weg

Het aantal smart mobility-toepassingen binnen het bestaande mobiliteitsnetwerk groeit. Hoewel sommige toepassingen al geheel geïntegreerd zijn, zijn de effecten hiervan nog niet volledig bekend. Wel is er veel informatie beschikbaar over smart mobility, zoals pilotstudies, wetenschappelijk onderzoek, referentieprojecten en databronnen. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat wil weten wat de kwaliteit van deze informatie is, wat hiervan geleerd kan worden over de effecten van smart mobility-toepassingen en aan welke beleidsdoelen dit bijdraagt. Dat brengen we de komende jaren voor hen in beeld.

Onderzoek naar beschikbare informatie 

Voordat we de effecten van smart mobility-toepassingen kunnen bepalen, is het nodig in kaart te brengen wat de kwaliteit van de huidige beschikbare informatie is en over welke aspecten kennis ontbreekt. Op basis hiervan doen we aanbevelingen voor verder onderzoek. 

Daarom brengen we eerst alle beschikbare informatie over de effecten van smart mobility in kaart en bundelen deze in een kennisbank. Deze informatie visualiseren we in de vorm van causale diagrammen om zo zowel de effecten als de plekken waar kennis ontbreekt in beeld te brengen. In onderstaand diagram is te zien hoe we per indicator aangeven welke bruikbare informatie over de effecten aanwezig is. Zo wordt ook duidelijk waar we nog geen informatie over hebben; de kennislacunes.

Causaliteitschema IenW

Causaliteitschema waarin we de verbanden tussen effecten in beeld brengen

De resultaten tot nu toe  

We weten al veel over de effecten van smart mobility-toepassingen op traditionele indicatoren van bereikbaarheid zoals reistijd en congestie, maar dat geldt niet voor indicatoren die informatie geven over bijvoorbeeld opvolggedrag of gedragsadaptie.  

De huidige beschikbare informatie heeft namelijk een aantal nadelen: 

  • Veel van de beschikbare informatie over de toepassingen bestaat uit aannames.  

  • Informatie uit afgenomen vragenlijsten bestaat voornamelijk uit antwoorden over huidig of potentieel gedrag. Het uiteindelijke gedrag wijkt vaak af maar is moeilijk meetbaar.   

  • De focus ligt meestal op de eindgebruiker en niet op de aanbodkant; bijvoorbeeld hoe én waarom een werkgeversbenadering wordt ingezet om iets te bereiken bij werknemers.  

  • Bij metingen spelen vaak omgevingsfactoren mee waardoor het lastig is om een zuiver effect van een smart mobility-toepassing te zien. Een voorbeeld: wanneer een gebruiker in-car informatie ontvangt, spelen externe (omgeving)factoren vaak ook een rol en is het ingewikkeld een heldere oorzaak-gevolg relatie te vinden.

  • Pilots geven vaak op kleine schaal weer wat het effect is, maar het is onduidelijk wat er gebeurt als je een toepassing op grotere schaal uitrolt.  

  • Er is weinig bekend over het gedrag van mensen in combinatie met smart mobility. Rijtaakautomatisering zoals ADAS kan ook voor afleiding zorgen en mogelijk ongewenste (negatieve effecten) effecten veroorzaken. Dat wordt nauwelijks benoemd, de focus ligt vaker op de positieve effecten van toepassingen.  

Aanvullend onderzoek 

Nu helder is wat de nadelen zijn van de beschikbare informatie over de effecten van smart mobility-toepassingen, weten we welk onderzoek nodig is voor meer inzicht en voor het vervangen van aannames door meetbare kwantitatieve resultaten. Bijvoorbeeld door inzet van meer pilots waarbij rekening wordt gehouden met de opschaalbaarheid van de resultaten. Ook is het van belang om onderzoek te doen naar opvolggedrag en gedragsadaptatie van gebruikers waarbij ook de negatieve effecten worden gemeten.  

Goudappel adviseert en ondersteunt het ministerie van I&W bij het doen van dit aanvullende onderzoek. Meer inzicht in de effecten van smart mobility-toepassingen op maatschappelijke doelen, leidt namelijk tot betere toekomstige beleidskeuzes omtrent mobiliteit.  

Lees ook het CVS paper dat we hierover schreven

Opdrachtgever: Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat 
Jaar: 2022 – 2025

Zo geven we inzicht in de effecten van smart mobility

Wat levert smart mobility concreet op en onder welke omstandigheden? Met onze methodiek zoeken we de antwoorden en maken we besluitvorming over smart mobility eenvoudiger.

Ontdek onze aanpak

Oplossing

Deelscooter